Sen
Przede wszystkim powinniśmy wiedzieć, że sen nie jest stanem
jednorodnym i w czasie spania przechodzimy przez 6 różnych
faz snu (0-5). Pojawiają się one cyklicznie.
Faza 0 - Właściwie drzemka lub stan alfa, stan tuż przed
zaśnięciem, charakteryzuje się uczuciem odprężenia, brakiem
zainteresowania sprawami trudnymi nękającymi za dnia. Wielu
towarzyszy przy tym uczucie spadania, kołysania, zapadania
lub nawet unoszenia się. Zapis EEG wskazuje drobne regularne
fale o niskiej amplitudzie (fale alfa).
Faza 1 - Zapis EEG spokojniejszy, ok. 3-7 Hz, zaczyna się
wchodzenie w stan theta. W umyśle pojawiają się nielogiczne
i oderwane od siebie myśli i obrazy, skojarzenia, urywa się
kontakt z rzeczywistością. Puls się zmniejsza, oddech staje
się wolniejszy, miarowy. Ciśnienie krwi spada. Stan ten jest
furtką do świata snu. Łatwo być obudzonym, wystarczy niewielki
hałas. Trwa od 1 do 10 minut.
Faza 2 - Głębszy sen, niełatwo z niego można być wyrwanym.
Zapis EEG pokazuje na zmianę 2 rodzaje fal - szybkie (12-14
Hz) o podniesionej amplitudzie (tzw. wrzeciona), i pojedyncze
wysokie drgnięcia (tzw. kompleksy k). Następuje funkcjonalna
ślepota, nie można nic zobaczyć nawet jak ktoś zaświeci nam
prosto w oczy. Oczy poruszają się powoli od lewej do prawej
strony i odwrotnie.
Faza 3 - Zapis EEG pokazuje bardzo gęste "zygzaki",
pojawiają się jeszcze "wrzeciona" i "kompleksy"
i co jakiś czas fale delta (1-3 HZ). Ciało zapada w głęboki
sen.
Faza 4 - Głęboki sen, fale delta przeważają, ciało jest w
całości rozluźnione, oddech głęboki, temperatura ciała i ciśnienie
krwi osiągają najniższy poziom. Aby dotrzeć do tego stanu
potrzebujemy 30 minut. Cięzko byłoby nas obudzić.
Faza 5 - REM, EEG podobne do obrazu EEg osoby obudzonej.
Ruchy gałek ocznych intensywne i szybkie (tak jakbyśmy oglądali
sen). Ciśnienie krwi wacha się, nieregularne bicie serca,
spłycony oddech. Wygląda to tak, jakbyśmy byli rozbudzeni
ale ciało jest sparaliżowane aby zapobiec odgrywaniu snu na
jawie. Zaczynamy przeżywać marzenia senne. Gdy teraz nas ktoś
obudzi na pewno zapamiętamy sen. REM - rapid eye movement
(szybkie ruchy gałek ocznych). Trwa około 10 minut.
Po zakończeniu fazy piątej przechodzimy ponownie przez fazy
2,3 i 4 aby ponownie zajść do REM. W trakcie kolejnych faz,
4 zmniejsza się, a wydłuża REM, nawet do 45 minut nad ranem.
ravau |