|
|
Pancernik |
|||||||||
|
|
|
|
||||||||
|
Wyporność standardowa |
6 315 t |
|||||||||
|
Wyporność bojowa |
|
|||||||||
|
Wymiary |
Długość |
|
||||||||
|
Szerokość |
|
|||||||||
|
Zanurzenie |
7,38 m |
|||||||||
|
Uzbrojenie |
2 działa 12 dział 57 mm 10 dział 37 mm 4 w.torp. |
|||||||||
|
Pancerz |
Burta |
|
||||||||
|
Pokład |
76 mm |
|||||||||
|
Wieże |
|
|||||||||
|
Stanowisko dowodzenia |
|
|||||||||
|
Barbety |
|
|||||||||
|
|
|
|||||||||
|
Napęd |
2 silniki parowe, pionowe, potrójnego rozprężania |
|||||||||
|
Prędkość |
17 węzłów |
|||||||||
|
Zasięg |
|
|||||||||
|
Paliwo |
|
|||||||||
|
Załoga |
392 ludzi |
|||||||||
|
|
|
|||||||||
|
Pancernik II klasy Texas Po wojnie secesyjnej, wchodząc podobnie jak inne marynarki w okres budowy
okrętów ze stali i napędzanych parą, amerykańska marynarka po budowie jak się miało okazać pechowego krążownika
pancernego „Maine” klasyfikowanego również czasami jako pancernik, postanowił
zbudować następny okręt podobnego typu mającym być pierwszym pancernikiem
amerykańskim. Planując dla niego nazwę Texas, by
upamiętnić zdobycie tego stanu, w skład amerykańskiego państwa stan ten
został włączony jako 28, w dniu 29 grudnia 1845 roku. Budowę okrętu Kongres zatwierdził
3 sierpnia 1886 roku, równocześnie ogłoszono konkurs na projekt okrętu,
zwyciężył okręt zaprojektowany przez naczelnego konstruktora The Barrow
Shipbuilding Company Ltd. w Barrow-in-Furness, William John. Oczywiście projekt został poddany adaptacji do wymagań amerykańskich. Był to okręt o dwóch wieżach z których każda nosiła po jednej armacie
kalibru Stępkę pod okręt położono 1 czerwca 1888 roku w stoczni Norfolk Navy Yard Portsmouth, Virginia,
wodowanie nastąpiło 28 czerwca 1892 roku a matką chrzestną była Pani Madge
Houston Williams. Do służby okręt wszedł 15 sierpnia 1895 roku, jego dowódcą
został kapitan Henry Glass. Długość okrętu wynosiła Zanurzenie maksymalne wynosiło Tradycyjnie dla budowanych
jednostek w tym okresie okręt miał dziób zbudowany w kształcie tarana,
wynikało to ze starej taktyki walki w której taranowanie było jednym ze
sposobów niszczenia wrogich jednostek. Projektowa wyporność 6 315
ton, wyporność normalna wynosiła 6 135 ton, a pełna 6 665 ton. W roku 1886 według oceny
stoczni wyporność pancernika z zapasem węgla 500 ton miała wynosić
6 314,5 tony, wyporność ta dzieliła się w przybliżeniu na poszczególne
elementy okrętu: Korpus okrętu – 2279,3 tony Nadbudówki – 699 ton Pancerz – 1094,4 tony Pokłady pancerne – 488 ton Opancerzenie średniej artylerii
– 57,2 tony Maszyny i mechanizmy z wodą w
kotłach – 816 ton Uzbrojenie 217,6 tony Oprzyrządowanie i inny sprzęt 163 tony. Opancerzenie Mała wyporność okrętu
ograniczała możliwość silnego opancerzenia okrętu, a szczególnie na większej
powierzchni kadłuba. By temu zaradzić prowadzono w tym czasie próby ze stalą
niklową i jej odporności na pociski, dzięki większej wytrzymałości miała przy
mniejszym ciężarze zapewnić lepszą ochronę okrętów. Między innym dla
pancernika Texas oraz dla monitora Montery i krążownika pancernego New York.
Podczas testów na poligonie do płyty Główny pancerz grubości Burta powyżej pancerza głównego
nie była chroniona pancerzem, rolę pancerza spełniały magazyny węgla o
szerokości W trakcie budowy okrętu powstał
śmiały jak na owe czasy projekt likwidacji kazamat i umieszczenia artylerii
średniej w wieżach pancernych na pokładzie. Sprzeciwił się temu ówczesny
sekretarz marynarki Benjamin F. Tracy. Pokład główny pancernika był
przykryty Na rufie pancerz pokładu
głównego schodził w dół na Pancerz wież artylerii według
jednych źródeł nie był zróżnicowany i wynosił wszędzie Wizjery były ochraniane
pancerzem Uzbrojenie Głównym uzbrojeniem Texas były
dwa działa kalibru Działa a raczej konstrukcja
wież miała wiele wad, główną ich wadą była możliwość załadowania ich tylko w
dwóch pozycjach co powodowało ich małą szybkostrzelność, same działa Umieszczenie wież artylerii
głównej w pozycji szachowej utrudniało również prowadzenia ognia na
przeciwległą burtę, a w praktyce wręcz uniemożliwiało strzelanie do celów na
przeciwległa burtę, mimo że przerwa między wieżą działa Rufowe działo mogło podobnie
prowadzić ostrzał w zakresie 180 stopni w kierunku na swoją burtę i 40 stopni
na przeciwległą burtę, również te działo nie strzelało nigdy na przeciwległą
burtę, działo te mogło strzelać w kierunku dziobu. Zapas amunicji wynosił 80
pocisków na działo. Artyleria średnia kalibru Zgodnie z rozmieszczeniem tych
dział zainstalowano na Texas dwa typy dział, na pokładzie bateryjnym w
kazamatach umieszczono działa Mark 1 o długości lufy 30 kalibrów, na
pokładzie górnym pojedynczo w wieżach umieszczono dwa działa Mark 3 mod 1 o
długości lufy 35 kalibrów. Działa te mogły strzelać z szybkostrzelnością 1
strzał co 100 sekund, po modyfikacji amunicji mogły już oddawać w 1906 roku
7,3 strzałów na minutę. Działa umieszczone w wieżach mogły prowadzić ostrzał
w zakresie 240 stopni na odległość Działa umieszczone w kazamatach
mogły prowadzić ostrzał w zakresie 160 stopni na podobną odległość. Zapas amunicji tego kalibru
wynosił 100 pocisków na działo. Texas artylerię małokalibrową w
fazie budowy i projektowania miał posiadać w różnym zestawieniu. Początkowo według projektu
okręt miał posiadać na pokładzie bateryjnym 6 dział kalibru W 1893 roku uzbrojenie to
zmieniono, Na pokładzie bateryjnym planowano umieszczenie 4 dział 4 działa kalibru Ostatecznie po wejściu do
służby pancernik posiadał na pokładzie bateryjnym 12 dział Dalsze 4 działa Mimo pewnych naleciałości w
projekcie okrętu, na jego pokładzie na raczej pod nim znalazła się stosunkowo
nowa broń, oczywiście chodzi o torpedy, na okręcie przewidziano 6 wyrzutni
torped Takie były założenia
projektowe, ale w rzeczywistości prawdopodobnie zainstalowano 4 wyrzutnie
torped Maszynownia Siłę napędową dla okrętu dawały
dwie maszyny parowe, ustawione pionowo, potrójnego rozprężania o maksymalnej
mocy 8 600 IHP. Maszyny te powstały w fabryce lokomotyw w Richmond. Kolejne cylindry
maszyny parowej miały następujące średnice tłoków: Wysokiego ciśnienia
– Średniego ciśnienia
– Niskiego ciśnienia
– Suw tłoków wynosił By wszystko to
mogło być puszczone w ruch, potrzebna była para którą wytwarzano w 4
podwójnych kotłach, gdzie ciśnienie robocze wynosiło 10,6 kg/cm2. Część pary z kotłów
była przekazywana do 4 agregatów prądotwórczych o mocy 24 kW każdy. Maszyny parowe
przekazywały moc na dwie śruby, przy maksymalnym obciążeniu 8 600 IHP
okręt mógł osiągnąć prędkość 17,8 węzła. Taktyczny promień
cyrkulacji przy prędkości 11,5 węzła wynosił By zapewnić jak
najdłuższą autonomię okrętu jego magazyny węgla mogły pomieścić przy
normalnym ładunku 500 ton, a przy maksymalnym ładunku 850 ton. Pozwalało to
przy prędkości 11,8 węzła przepłynąć Według projektu
załoga okrętu miała się składać z 368 ludzi, w rzeczywistości po wejściu do
służby załoga okrętu składała się z 30 oficerów i 362 marynarzy. W roku 1910 załoga
wzrosła do 508 ludzi. Służba okrętu Pancernik Texas wszedł do
służby 15 sierpnia 1895 roku po długim
okresie budowy, czas ten spowodował że okręt był w momencie oddania do
eksploatacji jednostką przestarzałą, jednak doświadczenia przy budowie posłużyły
do budowy nowych okrętów, których stępki zostały położone jeszcze podczas
budowy Texas. Pierwszym dowódcą okrętu był Captain
Henry Glass Pierwszy okres służby nie trwał
długo, już po kilku miesiącach 27 stycznia 1896 roku, został wycofany ze
służby. Powrócił do służby 20 lipca 1896 roku. Pod koniec roku 1896 Texas
został skierowany do Nowego Jorku, po rejsie pełnym awarii okręt dotarł do
stoczni Brooklyn, gdzie w wyniku awarii osiadł na dnie basenu stoczniowego.
Uszkodzenia nie okazały się poważne i okręt prawie natychmiast został
wydobyty. Po powrocie do służby okręt był
w niej ponownie tylko kilka miesięcy, już podczas wielkich manewrów eskadry
Północnego Atlantyku miał ponownie dużą awarię po której 15 lutego 1897 roku
został wycofany ze służby. Podczas tych manewrów okręt uczestniczył w
pozorowanej blokadzie portu Charleston. Naprawy
okrętu trwały dość długo i ponowni okręt wszedł do służby 2 kwietnia 1898
roku, został przydzielony do eskadry
pod dowództwem komodora Shleya. Nad okrętem dowodzenie przejął Captain
J.W. Philip. 13 maja 1898 roku o godzinie 16 pancernik wypłynął w morze, w
rejs na Kubę, by wziąć udział w blokadzie floty hiszpańskiej, będącej w
stanie wojny z Stanami Zjednoczonymi. 15 maja Texas stanął na redzie portu Charleston, zaraz potem wypłynął w dalszy rejs do Key
West. Pojawił się tam 18 maja 1898 roku by uzupełnić zapasy i już 19 maja razem
z częścią zespołu komodora Shleya, wyruszył pod wybrzeża Kuby. W skład zespołu wchodziły
pancerniki USS Iowa, USS Massachusetts, oraz USS Texas, pancernikom
towarzyszył krążownik pancerny Brooklin kanonierka USS Skorpion. Nie wszystkie okręty zespołu
wyszły razem Iowa wyszedł z portu z 26 godzinnym opóźnieniem. 21 maja okręty znalazły się pod
Cienfuegos na Kubie, prawdopodobnie 24 maja Texas udał się w drogę powrotną
do Key West by uzupełnić zapasy węgla, pod wybrzeże Kuby powrócił wieczorem
26 maja by rozpocząć z pozostałymi okrętami blokadę Santiago de Cuba i
stacjonującej tam eskadry krążowników hiszpańskich. Następnego dnia nastąpiła poważna
awaria w konsekwencji której okręt pogrążył się w wodzie i osiadł na dnie,
tylko to że w tym czasie pancernik znajdował się blisko brzegu uratowało go
od całkowitej zagłady. Awarię spowodował uszczelniacz
wału napędowego, który wcześniej został odkształcony w wyniku uszkodzenia
poszycia kadłuba w okolicy rufy podczas ostatniego dokowania okrętu. Po przybyciu na wody kubańskie
uszczelniacz wysunął się całkowicie powodując szybkie nabieranie wody do
kadłuba i to w miejscu do którego nie miano dostępu. Dodatkowo sytuację
pogorszyła załoga, czy to źle wyszkolona czy nieświadoma niebezpieczeństwa
pozostawiła otwarte drzwi w grodziach wodoszczelnych, co nie powinno mieć
miejsca w warunkach bojowych. To nie dopatrzenie spowodowało
zatopienie okrętu, jednak ten stan nie trwał długo, wkrótce przybyły okręty
pomocnicze i po uszczelnieniu uszkodzonego miejsca wypompowano z kadłuba wodę
i okręt mógł powrócić do służby. Już w nocy z 28 na 29 maja
Texas był w akcji, razem z krążownikiem Brooklyn odparł atak torpedowców hiszpańskich
Pluton i Furor. Następnego dnia brał udział w
ostrzale fortów w Santiago de Cuba, 31 maja patrolował z pozostałymi okrętami
wyjście z zatoki. Według wspomnień hiszpańskiego porucznika był widziany W kolejnych dniach okręt
dołączył do pancernika Iowa i krążownika Brooklyn, 11 czerwca pancernik
uczestniczył w rekonesansie do zatoki Guantanamo, przez kolejne 5 tygodni w
podobnym składzie brał udział w patrolowaniu wód od Santiago de Cuba do
zatoki Guantanamo, między innymi w tym okresie 16 czerwca ostrzeliwał
hiszpański fort Cayo del Tore w zatoce Guantanamo. Następnego dnia wraz z
dwoma torpedowcami Texas ratował z opresji dwa statki amerykańskie które
dostały się pod ostrzał hiszpańskich baterii nadbrzeżnych. 21 czerwca admirał Sampson
podjął decyzję o wysadzeniu desantu na zachód od Santiago de Cuba, operację
tę miały wspierać pancernik Texas oraz kanonierki Skorpion i Vixen, do zadań
okrętów miało należeć ostrzelanie wybrzeża w na którym miał lądować desant, a
potem osłona sił które znalazły by się na brzegu. Planowana na 22 czerwca
operacja rozpoczęła się zgodnie z terminem, podczas walk z bateriami nadbrzeżnymi
Texas poniósł swą pierwszą bojową stratę, od pocisku jednej z baterii zginął
jeden marynarz a 8 zostało rannych, sam okręt odniósł niewielki uszkodzenia. Jeszcze tego samego dnia
pancernik ostrzeliwał fort Morro. Bitwa pod Santiago de Cuba Admirał Cervera zaplanował
przedarcie się hiszpańskich krążowników na godzinę 9:00, z racji tego że w
tym czasie na amerykańskich okrętach odbywały się msze niedzielne, co
sprzyjało rozprężeniu wśród załóg. Texas wszedł do bitwy jako
drugi, otworzył ogień ze swych dział zaraz po pancerniku Iowa, celem jego
dział stał się krążownik pancerny Infanta Maria Teresa, równocześnie działa Prawie w tym samym czasie dwa
pociski Któryś z następnych pocisków
trafiając w hiszpański krążownik zniszczył instalację przeciwpożarową, co
praktycznie doprowadziło do zagłady okrętu którego trawiły już w tym czasie duże pożary. W tej fazie bitwy Texas zaczął
również artylerią Kolejnym celem działa Texas
stał się krążownik Almirante Oquendo, okręt ten trafiony pociskami
pancerników Texas, Iowa i Oregon, trawiony pożarami uległ wkrótce zagładzie. W wyniku tej bitwy wszystkie
krążowniki hiszpańskie uległy zagładzie. Pancernik Texas w tej bitwie
wystrzelił łącznie 520 pocisków, z tego tylko 8 było kalibru Po bitwie Texas dalej
uczestniczył w ostrzeliwaniu hiszpańskich fortów, 10 lipca Texas, pancernik
Indiana, oraz krążownik Brooklin prowadził od godziny 4:30 ostrzał miasta
Santiago, prowadzono go przez 7 godzin. Strzelano tylko z dział
artylerii głównej z szybkostrzelnością 1 strzał na 7 minut, oczywiście nie
utrzymywano tej szybkostrzelności przez 7 godzin, ogień często był przerywany
na dłuższy czas. Ponownie okręt ostrzeliwał
miasto 11 lipca, trzy dni później garnizon miasta skapitulował. Po zakończeniu działań wojennych
Texas został skierowany na remont do stoczni. 3 listopada 1900 roku pancernik
został ponowie wycofany ze służby, tym razem na dwa lata, powrócił do niej w
3 listopada 1902 roku. 29 listopada tego samego roku
na pancerniku nastąpiła eksplozja w wieży artylerii głównej, po remoncie
okręt powrócił do służby. Kolejny raz okręt został
wycofany ze służby 11 stycznia 1908 roku. Po modernizacjach podczas służby
dane okrętu na 1908 roku wyglądały następująco; Długość – Szerokość – Zanurzenie – Wyporność – 6470 ton Moc maszynowni – 8 500 ihp Prędkość – 17,5 węzła Zapas węgla 500\850 ton Uzbrojenie 2x305 mm L\35, 6x152
mm L\35, 12x57 mm, 10x37 mm, 2 ckm, 2 nadwodne wyrzutnie torped. Załoga 428 ludzi. 1 lutego 1911 roku okręt wszedł
po raz ostatni do służby, dwa tygodnie później 15 lutego tegoż roku został
przemianowany na USS San Marcos by zwolnić nazwę dla nowo budowanego
pancernika BB-35. San Marcos został przywrócony
do służby by uczestniczyć w testach z nowymi pociskami jako okręt cel. Podczas testów na zatoce
Chesapeake po dwudniowym ostrzale przez pancernik New
Hampshire Texas w dniu 22 marca został zatopiony, z listy floty został
skreślony 10 października 1911 roku. W marcu 1924 roku wrak okrętu został sprzedany na złom. W uzupełnieniu można podać wyniki
testów w zatoce Chesapeake Pancernik New Hampshire prowadził ogień dla
artylerii głównej z odległości Testy miały za zadanie przetestowanie nowej
organizacji strzelań, mającej pomóc w jak najszybszym uzyskaniu nakrycia w
strzelaniu na duże odległości, oraz sprawdzenie oddziaływania pocisków nowego
typu na podwodna część okrętu w przypadku uzyskania trafień. W pierwszym dniu testów strzelano z dział
artylerii głównej, 4 kalibru 1 salwa, wystrzelono pociski bez zapalnika, cel
nie został trafiony, pociski były za krótkie. Strzelano z dystansu 2 salwa, pociski bez zapalnika, cel nie został
trafiony, pociski były za długie, jeden z pocisków strącił reję sygnałową. 3 salwa, pociski bez zapalnika, salwa w celu,
trafienia w nadbudówki. 4 salwa, pociski bez zapalnika, salwa w celu. 5 salwa, zmieniono dystans na 6 salwa, pociski bez zapalnika, salwa
za długa. 7 salwa, pociski bez zapalnika salwa w
celu. 8,9,10 salwa, pociski bez zapalnika,
wszystkie salwy za długie. 11 salwa, pociski bez zapalnika, salwa
w celu, trafiło 6 pocisków, duże zniszczenia lewej burty. 12 salwa, pociski bez zapalnika, salwa
za krótka. 13 salwa, pociski bez zapalnika,
pociski 14 salwa, pociski 15 salwa, pociski z zapalnikiem, salwa
w celu, wybuchy spowodowały pożary wśród nadbudówek. 16 salwa, pociski z zapalnikiem, salwa
w celu. 17 salwa, pociski z zapalnikiem, salwa
w celu. 18 salwa, pociski z zapalnikiem, salwa
za krótka. 19 salwa, pociski z zapalnikiem, salwa
w celu. 20 salwa, pociski mieszane, salwa w
celu. Po tym ostrzale San Marcos dawny Texas
po raz ostatni osiadł na dnie. |
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|||||